Thứ Sáu, 24 tháng 7, 2015

Kiệt tác Ballet Hồ Thiên Nga về Việt Nam như thế nào?

hanhfm @ nguontinviet.com

Sau nhiều năm chờ đợi, khán giả Việt mới có cơ hội xem vở ballet kinh điển do chính vũ đoàn Ballet hàng đầu thế giới Talarium Et Lux trình diễn trong 1 đêm diễn duy nhất ngày 1/8/2015.

“Thuyết khách” đưa Hồ Thiên Nga về Việt Nam là một nữ doanh nhân trẻ, người ẩn danh phía sau rất nhiều sự kiện truyền thông đình đám. Chị Hòa Lê (Chủ tịch HĐ Quản trị Cty Cổ phần Đào tạo và Tư vấn truyền thông AAA), nói về “thương vụ nghệ thuật” đầy khó khăn này…

ss

Những thử thách khó như lên trời

- Chị vừa trở về sau chuyến thương lượng lần cuối với nhà hát Talarium Et Lux, họ có yêu cầu gì thêm cho buổi biểu diễn vào 1/8 này?

Buổi gặp tại Bắc Kinh, Giám đốc của Talarium có yêu cầu nhà sản xuất phía Việt Nam phải chuẩn bị sân khấu đủ 300m2 có trải thảm chuyên dụng cho ballet, và phải đúng tên loại thảm mà diễn viên của họ vẫn thường múa.

AAA đang tính sẽ phải chuyển 300m2 sàn đó từ Nga về theo phương án tạm nhập tái xuất hoặc mua hẳn chỉ để dùng một đêm duy nhất. Họ cũng yêu cầu lắp đặt một khối lượng màn Led khổng lồ chưa từng có cho sân khấu trong nhà tại Việt Nam.

ss

Yêu cầu về ăn ở cũng không đơn giản trong điều kiện Việt Nam, như là tuyệt đối không có gián, chuột, bọ. Nếu diễn viên của họ nhìn thấy những sinh vật này thì họ sẽ hủy diễn; Số lượng phòng quá lớn trong 8 ngày cho gần 100 người cũng là một thách thức, vì những khách sạn 5 sao chúng tôi làm việc đều không đủ số phòng sẵn sàng trong từng ấy ngày.

- Những chi tiết cuối cùng ấy đủ để hình dung việc thương thuyết đưa nhà hát Talarium Et Lux về Việt Nam là một hành trình quá đỗi gian nan….

Để có một đêm duy nhất “Hồ Thiên Nga” được trình diễn tại Hà Nội, Cty AAA mất khoảng 2 năm tìm kiếm cơ hội. Ngoài thù lao, thì chuyện vận chuyển và ăn ở tiêu chuẩn 4-5 sao cho gần trăm con người, vận chuyển hàng tấn thiết bị… kinh phí là hàng triệu USD.

ss

Không một nhà sản xuất nào (dù là điên rồ cỡ mấy) gánh được chi phí (và khoản lỗ) đó. Nhưng ngay cả có tài trợ, thì việc để book lịch với Talarium Et Lux cũng là khó kinh khủng, vì lịch diễn của họ luôn được đặt trước 6 tháng.

Cũng may là Talarium có lịch diễn hơn 20 đêm ở Trung Quốc (vé VIP xem tại Bắc Kinh lên đến 16 triệu/ cặp), nên họ đồng ý trên đường on tour đến Việt Nam diễn một đêm. Hợp lại được tất cả các yếu tố trên để cuối cùng có 1 đêm diễn vào 1/8 này, thật sự là một thử thách khó như lên trời.

ss

Chung tay cho sự kiện nghệ thuật đỉnh cao

-Trong điều kiện xin tài trợ ngày càng ngặt nghèo, làm sao AAA có thể thuyết phục những thương hiệu lớn ngồi xuống cạnh nhau để chung tay bảo trợ cho một hoạt động văn hóa?

Chúng tôi có một “nhân thân” rất đáng tự hào trong hoạt động sản xuất show và tổ chức events. Những chương trình nghệ thuật cao cấp mà AAA đã sản xuất là:

Không Gian Âm Nhạc (thường kỳ hàng tháng trong năm 2011, tại khán phòng Ngụy Như Kon Tum); Lần đầu tiên một đơn vị tư nhân, không qua con đường ngoại giao, đã đưa được Dàn nhạc giao hưởng Berliner Symphoniker với gần 100 nghệ sĩ trình diễn 02 đêm tại Nhà hát Lớn- Hà Nội (năm 2012);

Đưa nhạc trưởng lừng danh thế giới Maxim Fedotov và cặp song tấu Yuri Bashamet và Galina Petrova trình diễn những tuyệt phẩm cổ điển trong 3 đêm diễn tại Hà Nội và TP HCM (năm 2013).

ss

Ngoài ra, AAA cũng luôn thắng thầu bằng các ý tưởng sản xuất đặc biệt trong những events cao cấp. AAA đã vượt qua được hàng trăm hồ sơ xin tài trợ khác nhau bởi uy tín những sự kiện chúng tôi đã từng tổ chức, bởi đẳng cấp quốc tế của bản thân chương trình, để cuối cùng chúng tôi nhận được những hỗ trợ tuyệt vời từ những thương hiệu có tầm nhìn văn hóa.

Các nhà tài trợ hiểu rằng, nếu họ cùng nhau chung tay để mang về một làn gió mới lạ, một chương trình nghệ thuật đỉnh cao – thì ngoài hiệu quả truyền thông vượt trội, ngoài việc chăm sóc khách hàng cao cấp của mình, họ còn góp phần hình thành nên một tầng lớp khán giả ưu tú trong nước.

Phục vụ công chúng bữa tiệc 5 sao thịnh soạn

- Để có những thành quả chị vừa kể, hẳn AAA luôn được vận hành bởi một cơ chế tinh thần đặc biệt?

Dù là event thương mại hay nghệ thuật, thì vai trò của người thủ lĩnh luôn là tối quan trọng. Tôi tự hào về người đồng hành của mình – Đạo diễn Việt Tú – Đồng sáng lập Công ty AAA kiêm Giám đốc Nghệ thuật là một “nhạc trưởng” tuyệt vời. Đội ngũ cộng sự của AAA luôn là động lực để chúng tôi có thêm sức mạnh trong mọi dự án.

Chúng tôi tự đòi hỏi mình với sự khắt khe nhất, và đối xử với mọi công việc bằng một thái độ kỹ lưỡng thống nhất. Bất kể show hay events mà AAA sản xuất luôn theo cách: rất điên rồ, tốn kém và đắt đỏ, dù lỗ vẫn đi tới cùng. Thái độ đó không chỉ đem lại niềm tin cho khách hàng, mà còn làm nên thứ năng lượng tuyệt vời của chúng tôi.

- Sau bao vất vả, chỉ còn đợi ngày công diễn “Hồ Thiên Nga”, chị còn lo lắng nào không?

Phía sau đêm diễn là biết bao gian nan của nhà sản xuất, vì vậy mong muốn lớn nhất của tôi là mỗi tấm vé sẽ đến được đúng những khán giả thật sự tha thiết. Chúng tôi phục vụ công chúng một bữa tiệc 5 sao thịnh soạn, cũng mong người dự tiệc tự kỹ lưỡng với mình từ trang phục, giờ giấc, văn hóa và thái độ trong nhà hát…

-Cảm ơn chị về cuộc trò chuyện này!

Nhà hát Ballet Nga Talarium Et Lux sẽ biểu diễn 1 đêm duy nhất vở ballet “Hồ Thiên Nga” tại Trung tâm Hội Nghị Quốc Gia vào ngày 1/08/2015 .

• Nhà tài trợ chính: Tổng Công ty Viễn thông MobiFone

• 02 Nhà đồng tài trợ: Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam

Tập đoàn Cá Tầm Việt Nam

• Đơn vị tổ chức sản xuất chương trình: Công ty Cổ phần Đào tạo và Tư vấn Truyền thông AAA (Website: www.aaa.net.vn)

Liên hệ mua vé:

– Truy cập website: www.hothiennga.net

– Hoặc liên hệ theo Hotline: 0901.777.390 (Ms. Bảo Ngọc)

Lưu ý: Số lượng vé bán ra rất hạn chế.


Lam Khanh
Vietnamnet


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Thứ Tư, 22 tháng 7, 2015

Một số đặc điểm của múa dân gian

hanhfm @ nguontinviet.com

Việt Nam có 54 dân tộc. Mỗi dân tộc đều có những điệu múa dân gian của dân tộc mình. Các dân tộc Việt Nam đã để lại cho thế hệ sau một kho tàng nghệ thuật múa quý giá. Nhìn từ góc độ nghệ thuật múa, có thể nói di sản múa dân gian là cơ sở tiêu biểu xác định bản sắc múa của mỗi tộc người. Trong một xã hội hiện đại, khoa học kĩ thuật phát triển, di sản múa dân gian đối với sự phát triển của ngành múa chuyện nghiệp Việt Nam trở nên rất quan trọng. Muốn đổi mới, cách tân thì cần phải nghiên cứu, xác định và hiểu đâu là giá trị đích thực cần phải kế thừa. Nói cách khác, cần phải tìm ra hằng số giá trị của múa dân gian.

Quan sát, nghiên cứu các điệu múa dân gian, chúng ta có thể nhận biết được thái độ, ý thức, thẩm mĩ trong lao động của người xưa. Những hình ảnh trong chiến đấu, trong lao động sản xuất, trong các mối quan hệ xã hội, trong phong tục tập quán, trong đời sống tâm linh… được thể hiện trong múa dân gian có vị trí và ý nghĩa quan trọng trong đời sống văn hoá của các tộc người. Múa dân gian biểu hiện tri thức văn hoá của quần chúng nhân dân, biểu hiện bản chất múa của văn hoá dân tộc. Múa dân gian phản ánh sức sáng tạo, tài năng của nhân dân.

Ngoài ra, múa dân gian còn có tác dụng thiết thực đối với tình cảm và đời sống của con người. Múa dân gian được thể hiện trong các lễ thức (múa tín ngưỡng). Những động tác biểu hiện thế giới tâm linh của con người (cầu mong sự che chở, phù hộ của các đấng thần linh, trời, Phật… ). Ngoài ra, từ thuở xa xưa, qua các điệu múa, người dân còn muốn truyền lại các kinh nghiệm lao động sản xuất, săn bắt… Múa dân gian còn thể hiện những hành vi ứng xử của con người, tạo môi trường không gian để con người đến với nhau. Đặc điểm này thể hiện rất rõ trong sinh hoạt văn hoá dân gian ở làng, bản như xoè vòng của dân tộc Thái, xoè chiêng của dân tộc Tày. Hoặc có thể lấy ví dụ rõ hơn như múa lăm vông của người Lào. Có những điệu múa dân gian cũng mang ý nghĩa đạo đức nhưng được thể hiện ở góc độ khác nhau. Ví dụ một số điệu múa dân gian như múa dô (gắn với tục thờ Tản Viên), múa dậm (gắn với tục thờ Lý Thường Kiệt), múa cờ lau tập trận (trong hội Hoa Lư), múa chèo tàu (gắn với tục thờ các tướng của Hai Bà Trưng), hay là múa dân gian trong hội đền Hùng, hội Gióng (gắn với tục thờ Phù Đổng Thiên Vương). Những điệu múa đó tuy đơn giản, phức tạp khác nhau, mức độ, quy mô khác nhau tuỳ theo điều kiện của từng địa phương, từng cộng đồng người… những đều thể hiện tình cảm của con người, đồng thời qua đó phản ánh những giá trị đạo đức cổ truyền của nhân dân. Đó là lòng tôn kính và biết ơn với các anh hùng dân tộc. Những giá trị đó được lưu giữ và tồn tại có tính bền vững trong dân chúng. Bài học đạo đức được thể hiện qua múa dân gian có ý nghĩa giáo dục đối với các thế hệ; đó là lòng yêu nước, cuộc sống tình nghĩa, tình yêu quê hương, thiên nhiên…

Nếu như so sánh múa dân gian người Việt nói chung với múa dân gian của các nước khác, như múa dân gian Nga chẳng hạn, chỉ nghiên cứu riêng về “cường độ” (độ mạnh, nhẹ), tiết tấu (nhanh, chậm) đã có sự khác nhau cơ bản. Đa số các bước chân của múa dân gian dân tộc Việt đều bước đi rất nhẹ nhàng. Có nhà nghiên cứu cho rằng, do người Việt chủ yếu là cư dân nông nghiệp sống ở đồng bằng, địa hình bằng phẳng, có thói quen đi chân đất, thích một cuộc sống hiền lành, êm đềm… Vì thế, phong cách sống của họ đã ảnh hưởng đến bước đi trong múa. Ngược lại, dân tộc Nga ở xứ lạnh, đương nhiên không ai đi chân không trên tuyết. Đôi giày đối với họ hết sức quan trọng. Vào mùa đông, đi từ nơi khác về đến trước cửa nhà , mọi người đều có thói quen dẫm thật mạnh nhiều lần trên bậc cửa cho tuyết rơi xuống đất. Thói quen đó đã được đưa vào múa dân gian. Nhiều điệu múa dân gian Nga, từ đầu cho đến cuối tác phẩm, môtip chính chỉ là động tác dậm chân. Những động tác đó được thể hiện ở những cường độ, tiết tấu khác nhau, tạo nên sức hấp dẫn khác nhau. Nếu so sánh về tiết tấu, nhịp độ thì múa Nga nhanh và mạnh hơn hẳn múa Việt. Nhanh và chậm đó cũng là biểu hiện sắc thái, tình cảm, thẩm mĩ rất quan trọng trong nghệ thuật múa, bản sắc dân tộc của múa.

Qua ví dụ vừa nêu, có thể thấy rằng, một trong những đặc điểm của múa dân gian của người Việt là tính chất nhẹ nhàng, uyển chuyển, chậm rãi.

Do luôn luôn tồn tại và phát triển qua nhiều thế hệ, múa dân gian thường không có một cấu trúc ổn định, hay nói cách khác, đó là cấu trúc mở. Do có cấu trúc mở, múa dân gian không ngừng được bồi đắp và bổ sung những sáng tạo mới của các thế hệ tiếp theo với mục đích nhằm thoả mãn nhu cầu văn hoá của cộng đồng, khu vực, quốc gia. Những bồi đắp mới, bổ sung mới được dân chúng chấp nhận, lưu giữ và sử dụng sẽ trở thành di sản của văn hoá dân tộc, đồng thời là cơ sở, nền tảng cho những sáng tạo bổ sung của các thế hệ nối tiếp. Cấu trúc mở của múa dân gian là luôn sẵn sàng đón nhận những sáng tạo, bổ sung hoặc một sự điều chỉnh mới cho hoàn chỉnh hơn. Do những sáng tạo của múa dân gian mang tính tự nguyện, thâu nhận vào mình một cách tự nhiên, tự nguyện, tự giác nên khác với múa chuyên nghiệp, múa dân gian không cần phải xác định “quyền tác giả”. Tác giả của múa dân gian chính là số đông dân chúng, là nhiều vùng, nhiều thời đại.

Múa dân gian là một hình thái múa phổ biến trong nhân dân. Thông qua các diệu múa, chúng ta thấy nó mang dấu ấn một cách sinh động cuộc sống lao động, chiến đấu, tình cảm, cách nghĩ và những quan điểm thẩm mĩ của các cộng đồng, các tộc người, xuất phát từ những điều kiện địa lí, xã hội, phong tục, tập quán, tín ngưỡng của các dân tộc khác nhau. Sự khác nhau đó xét về một khía cạnh nào đó cũng chính là sự thể hiện bản sắc riêng của từng dân tộc.

Múa dân gian được cách điệu từ cuộc sống lao động, sinh hoạt… của nhân dân. Trong kho tàng múa dân gian Việt Nam mà cho đến nay chúng ta còn lưu giữ được, chiếm số lượng lớn là các điệu múa thể hiện trong lao động nông nghiệp. Do đó, có thể nói, múa người Việt thể hiện cuộc sống của các cư dân nông nghiệp. Ví dụ như múa gặt lúa, múa chạy cày, múa xúc tép, múa soi đèn bắt cá,…

Múa dân gian do mô phỏng hiện thực nên mặc dù đã được cách điệu hoá vẫn mang tới cho người xem những thông điệp sát thực. Điều này được thể hiện cả hai chiều. Chiều thứ nhất là tự thận điệu múa được “tác giả dân gian” ghi nhận trong thực tế, từ đó sáng tạo nên. Chiều thứ hai là người thể hiện (người trình bày điệu múa) cũng hết sức cố gắng bắt chước hiện thực cộng với yếu tố sáng tạo cá nhân trong quá trình thể hiện cũng mang lại những tín hiệu chân thực và có sức hấp dẫn.

Ví dụ, khi quan sát điệu múa dệt vải. Đây là điệu múa dành cho nữ, vì thế, tính chất của điệu múa là rất mềm mại, nhịp nhàng, nữ tính. Hai bước chân đối nhau, tiến lên đều đặn. Nhìn động tác này, nếu ai biết chút ít về nghề dệt vải sẽ hình dung thấy hai chân cô gái như đang “đạp cửi” (bộ phận chuyển sợi dọc của tấm vải). Hai tay mở ra, thu về trước bụng, đổi nhau trên dưới đều đặn, mắt nhìn gần theo dõi hai bàn tay chuyển động. Người xem có thể nhận ra ngay hành ảnh cô gái đang ngồi bên khung cửi dệt vải với hai bàn tay nhịp nhàng đưa thoi. Có thể xem xét một ví dụ khác, đó là múa chèo đò. Mặc dù múa tay không, nhưng ngưòi xem có thể cảm nhận được ngay không gian của vùng sông nước. Với dáng người khi đổ về phía trước, khi ngả về phía sau, người xem có thể tưởng tượng được hình ảnh của dòng sông, mái chèo và con thuyền. Các tộc người ở khu vực Tây Nguyên có động tác đánh chiêng cũng thể hiện rất rõ đặc điểm này. Cũng như động tác “chèo đò”, không có đạo cụ, động tác “đánh chiêng” chỉ dùng tay không nhưng khi múa, người xem có thể hình dung được ngay hình ảnh trong thực tế.

Một số diệu múa phản ánh cuộc sống lao động, mặc dù đã được cách điệu hoá nhưng đều rất gần với đời thực. Từ đó có thể nói rằng, tính hiện thực là một trong những đặc điểm của múa dân gian.

Như chúng tôi đã nêu ở trên, ở Đan Mạch, người ta đã sử dụng động tác giặt áo của phụ nữ để sáng tạo nên một điệu múa dân gian. Nội dung, hình ảnh nhận biết trong các điệu múa dân gian đều rất gần gũi với con người, nó thể hiện một cách sinh động tình yêu cuộc sống của họ đố với cuộc sống lao động, với thiên nhiên…

Thông qua hình ảnh các điệu múa dân gian có thể cho chúng ta những thông tin về lịch sử, về địa lí, về môi trường sinh thái.

Việt Nam có nhiều sông nổi tiếng như sông Hồng (ở miền Bắc), sông Hương (ở miền Trung), sông Cửu Long (ở miền Nam)… Ngoài ra còn có rất nhiều con sông khác được phân bố khắp nơi như: sông Đáy, sông Mã, sông Cả, sông Gianh, sông Đà Rằng,… Có lẽ, bắt nguồn từ đặc điểm địa lí Việt Nam có nhiều sông ngòi mà động tác múa “chèo thuyền” trở nên rất phổ biến trong múa dân gian của các dân tộc từ Bắc vào Nam. Những công việc lao động trên sông nước được bộc lộ ở những thao tác và kĩ năng khác nhau. Vì thế, trong múa cũng biểu hiện ở những cường độ và tiết tấu khác nhau.

ở một số nước châu Âu, mùa đông thường có băng, tuyết. Người dân đi lại trên đường đều tỏ ra vội vã, khẩn trương. Có lẽ, họ di chuyển nhanh để tránh giá lạnh ngoài trời, nếu phải đứng ở đâu chờ đợi ai, thường thì mọi người không chịu đứng im. Và, để cho cơ thể ấm nóng lên, họ đã liên tục dậm chân xuống mặt đất. Họ dậm chân để cho tuyết rơi khỏi áo khoác, đồng thời để tránh rét. Đây là hình ảnh quen thuộc đối với các nước xứ lạnh. Có lẽ, chỉ ở các nước băng giá người dân mới có những động tác như vậy. Theo chúng tôi, đây là lí do khởi nguồn cho một số điệu múa dân gian châu Âu.

Trong đời sống văn hoá tâm linh của nhân dân có một loại múa đó là múa tín ngưỡng. Một số nhà nghiên cứu gọi đó là múa tín ngưỡng dân gian. Loại múa này tương đối phổ biến ở nhiều tộc người. Múa tín ngưỡng thể hiện cho các loại nghi lễ. Ví dụ, người Việt có múa tín ngưỡng hầu bóng, còn gọi là múa lên đồng. Đây cũng là một hình thái múa dân gian rất độc đáo. Loại múa này tồn tại, phát triển trong quá trình hình thành tục thờ Mẫu và đạo Mẫu ở Việt Nam. Múa hầu bóng là một bộ phận của chương trình lễ hội và nghi lễ đạo Mẫu. Nhìn từ góc độ ín ngưỡng thì động tác, điệu bộ của người múa thể hiện tếng nói, ý nguyện của thánh thần. Nét độc đáo của múa hầu bóng đó là (theo quan niệm dân gian) phần xác (ông đồng, bà đồng) là của con người, còn phần hồn là của thánh thần. Điều này nói lên sức tưởng tượng của con người rất lớn. Con người và thánh thần có thể gần gũi, hoà quyện với nhau. Đây là lí do làm cho các động tác múa trong hầu bóng trở nên phóng khoáng và tự do hơn. Nếu nhìn từ góc độ nghệ thuật thì đây là yếu tố rất đặc biệt của múa hầu bóng. Ông đồng, bà đồng, ngoài những động tác múa mang tính quy ước cần phải thể hiện, còn có những động tác ngẫu nhiên xuất hiện ở thời điểm mà người ta gọi là nhập đồng (nhập hồn). Ông đồng, bà đồng thoạt đầu ngồi trong tư thế tĩnh, tập trung cao, người ngoài có cảm giác họ quên hết mọi sự vật xung quanh, chỉ còn tiếng đàn phách của cung văn và lời khấn tụng của con nhang, đệ tử. Dần dần, ông đồng, bà cốt bắt đầu đảo vòng, xoay tròn từ thắt lưng trở lên. Từ vòng nhỏ đến vòng to, từ tiết tấu chậm đến nhanh Âm nhạc, tiết tấu, lời ca càng dồn dập, thôi thúc, ông đồng, bà đồng càng xoay, đảo mạnh, càng ngây ngất, say sưa. Họ hất khăn đội đầu ra và thời điểm đó được gọi là nhập đồng (nhập hồn). Động tác múa lúc này không còn giữ được quy cách, khuôn định như ban đầu nữa. Tính ngẫu hứng được biểu hiện ở mức độ rất cao, có nghĩa là cùng một thời điểm, con người vừa trình diễn, vừa sáng tạo. Như vậy, trong môi trường nghi lễ, trong “thời điểm mạnh” cùng với sự tác động của khách quan (âm thanh, đàn, nhạc, khói hương và những người hầu đồng) thì ông đồng, bà đồng đã ngẫu hứng, sáng tạo mạnh hay nhẹ tuỳ theo cường độ, sắc thái, tiết tấu trong thời điểm đó. Tất nhiên, yếu tố chính vẫn là năng lực cảm nhận và biểu hiện của ông đồng, bà đồng. Như vậy, trong hoàn cảnh này, múa dân gian đã được đẩy lên ở một mức độ cao hơn.

Cấu trúc của múa hầu bóng thuộc loại múa đơn (solo). Đây là múa một người nhưng phải thể hiện những nhân vật, những giá đồng khác nhau. Vì thế, nó đòi hỏi ở người thể hiện phải có kĩ thuật, kĩ xảo nhất định. Khác với múa dân gian trong lao động, trong sinh hoạt… loại múa hầu bóng không phải ai cũng có thể múa được mà nó đòi hỏi cần có một “năng khiếu”, một sự luyện tập tương đối công phu, thậm chí phải có “căn đồng” mới có thể múa được. Ngoài lí do tín ngưỡng, múa hầu bóng phải tạo ra sức hấp dẫn, thu hút mọi người. Sức hấp dẫn là một trong những chức năng của nghệ thuật, do đó, có thể nói, múa hầu bóng còn mang yếu tố biểu diễn. Múa hầu bóng có môi trường hoạt động đặc biệt như chúng tôi đã phân tích ở trên. Nhìn từ góc độ chuyên môn thì đây là điều kiện khách quan để kích thích sự “thăng hoa” của người trình diễn.

Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng, đạo Mẫu, thờ Mẫu là một tục lệ đẹp của cộng đồng người Việt. Không chỉ ở miền Bắc mà ở miền Trung và miền Nam cũng đều có thờ Mẫu.

Hiện nay, những hoạt động lễ hội tương đối phát triển, thu hút khá đông quần chúng nhân dân ở khắp mọi nơi. Múa hầu bóng là một trong những sinh hoạt văn hoá, tín ngưỡng không chỉ diễn ra vào những dịp lễ hội mà còn phát triển bên ngoài của lễ hội, do một số cá nhân tự tổ chức. Đây là một hiện tượng múa dân gian rất độc đáo.

Ngoài múa hầu bóng của cộng đồng người Việt còn có một số điệu múa trong nghi lễ của một số tộc người như: người Mường có múa mỡi, múa mo, múa sắc bùa; người Tày có múa tung còn trong hội lồng tồng (xuống đồng), múa then, múa đi săn thú, múa chèo thuyền; người Thái có múa tín ngưỡng kinpangthen; người Dao có múa trong lễ cấp sắc, hát múa đám cưới, đám tang, múa Tết nhảy (nhì ang chằm đao); người Chăm có múa trong lễ hội Chà Và, múa trong lễ bóng, múa nhảy lửa, múa gậy, múa roi; người Khơ me có múa thày cúng, múa trống lễ (trống xayăm) cúng trăng, múa dây bông (slatho) v.v..

Như phân tích ở phần trên, múa dân gian có một cấu trúc mở, nó không bất biến và luôn thu nhận những yếu tố mới vào mình. Trong tiến trình lịch sử, qua nhiều thế hệ, nó được bồi đắp, bổ sung cho phù hợp và ngày càng hoàn chỉnh hơn.

NSND Ứng Duy Thịnh


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Thông báo tuyển sinh của Trung tâm dạy Múa & Biên đạo Hà nội

hanhfm @ nguontinviet.com

THÔNG BÁO TUYỂN SINH KHÓA MÚA BALLET – DÂN GIAN – ĐƯƠNG ĐẠI K38
Khai Giảng ngay tháng 07.

Trung tâm Múa & Biên đạo Hà Nội thông báo: Trung tâm tuyển sinh khóa cơ bản 03 nội dung: Ballet, Dân gian, Đương đại.

Lớp cơ bản học vào tối thứ 3 & thứ 5 hàng tuần.
Thời gian học: từ 18h đến 19h30

Học phí: 2.400.000/khóa/26 buổi
Địa chỉ: P104, số 59 Huỳnh Thúc Kháng
Mọi chi tiết lh: 0916038855
Địa chỉ: Số 104, Ngõ 59, Huỳnh Thúc Kháng, Đống Đa.
> Mục tiêu khóa học:
– Cung cấp các kỹ năng cơ bản cho học viên về 03 chất liệu: Ballet – Dân gian – Đương đại
– Học viên được trải nghiệm biểu diễn qua các tác phẩm & chất liệu thuộc 04 thể loại trên – do Giảng viên biên đạo
– Bồi dưỡng & phát hiện tài năng Múa cho Vũ đoàn Hà Nội
– Cung cấp kỹ năng biểu diễn trên sân khấu cho học viên thông qua các chương trình biểu diễn lớn nhỏ trong quá trình học tại TT
Giảng viên:
– Giảng viên Ballet: Thày Cao Chí Thành – GV Ballet – phó Khoa Múa nước ngoài – trường CĐ Múa Việt Nam.
– Giảng viên Dân gian:- Cô Kim Oanh. Giảng viên Dân gian – trường Cao đẳng Múa Việt Nam.
– Giảng viên Đương đại: Thày Bùi Tuấn Anh – giảng viên đương đại – trường Cao đẳng Múa Việt Nam.

> Nội dung học:
– Ballet: 06 buổi học.
Nội dung: Các động tác khởi động: Móc duỗi cổ chân, ép lưng và xoạc; Cách giữ người và các thế tay, chân cơ bản trong múa cổ điển Châu âu; Demi và Grand Plié; Battement Tendu; Battement Tendu Jeté; Rond de jambe par terre en dehors và en dedans; Battement Fondu; Battement Frappé; Relevé Lent; Grand Battement Jeté; Battement Retiré; Sauté ở các tư thế chân 1, 2, 5.
– Dân gian: 12 buổi học
Nội dung: Nhún ký, nhún mềm, đi quả trám,đi xiến chim bay, hái đào, cuộn ngón, quay ngang di động, soi gương, quay nửa vòng, đu tiên, cuộn đèn, Bình sang, vờn quạt, bỏ bộ…
Dựng 01 tác phẩm Dân gian.
– Đương đại: 06 buổi học
Nội dung: Pile (nhún chân); Tendu ( Thẳng duỗi chân); Ronde Jambe ( Vẽ chân dưới sàn, trên không) . Bài tập duỗi dọc cơ thể. Động tác Xuống sàn – Dưới sàn – Đá chân – Nhảy nhỏ.
Tổ hợp, nối liền những kĩ thuật đơn nhỏ trong các bài giải phóng cơ thể vào liền mạch, thành chuỗi tổ hợp động tác, kết hợp những luật động của múa, thêm một vài kỹ thuật đơn lẻ ( lăn lộn, chống tay…)
Dựng 01 tác phẩm Đương đại
01 buổi ôn lại các tác phẩm đã được học trước ngày biểu diễn tổng kết khóa học trên sân khấu.

Học xong khóa học các bạn học viên sẽ được nhận giấy Certificate của trung tâm. Có cơ hội được diễn tại các sân khấu chuyên nghiệp cùng Vũ đoàn Hà Nội để thể hiện bản thân. Có cơ hội tham gia và biểu diễn cùng nhóm múa Thiện nguyện của Trung tâm.

THÔNG BÁO TUYỂN SINH KHÓA CƠ BẢN- DÀN DỰNG BIÊN ĐẠO K41 HỌC BAN NGÀY

Đây là khóa học thử nghiệm và đã thành công của Trung tâm dành riêng Giáo viên để dạy Múa cho người lớn và trẻ em tại Việt Nam.

Trung tâm Múa và Biên đạo Hà Nội thông báo lịch khai giảng Khóa Múa cơ bản – dàn dựng – biên đạo dành riêng cho Giáo viên dạy Múa K41 học giờ hành chính.

- Thời gian khai giảng: ngày 03/08/2015.

K40 sẽ học vào các buổi sáng trong tuần.
– Địa điểm: phòng tập Trung tâm số 59 Huỳnh Thúc Kháng.
– Giảng viên: Biên đạo Múa Lê Thùy – GĐ Trung tâm Múa & Biên đạo Hà Nội cùng các trợ giảng.

Trung tâm vừa kết thúc 01 khóa Cơ bản – Biên đạo đầu tiên và nhận thấy tín hiệu rất tốt, các học viên đều có thể đứng lớp và đi dạy được. Vì thế Trung tâm tiếp tục mở lớp thứ hai K41 của khóa Cơ bản- Dàn dựng – Biên đạo thực tiễn này.

Đây là khóa học thử nghiệm và đã thành công của Trung tâm dành riêng Giáo viên để dạy Múa cho người lớn và trẻ em tại Việt Nam.

Giáo trình được biên soạn riêng và đặc biệt dựa trên sự đúc kết kinh nghiệm giảng dạy hơn 10 năm qua của Biên đạo múa, Giảng viên Trung tâm. Với mục đích: học thực tiễn để đứng lớp sau khóa học.

Đúng như cái tên của Khóa học, nội dung bao gồm: Cơ bản & Biên đạo.
Song song mỗi động tác được giảng viên huớng dẫn, các học viên sẽ được mời đứng lớp, tự mình giảng dạy lại động tác đó cho cả lớp. Các bạn sẽ được hướng dẫn quy trình – các bước giảng dạy mỗi động tác.

Các chất liệu được học trong khóa học bao gồm: Ballet cơ bản – Dân gian – Đương đại – Hiện đại – Ấn độ. Trong mỗi nội dung, học viên sẽ phải thực hành dàn dựng các case study là các tác phẩm có chất lượng. Sau khóa học, mỗi học viên sẽ có cả chục tác phẩm thuộc mọi thể loại làm vốn. Cũng như biết cách dàn dựng tác phẩm.

Hi vọng rằng Trung tâm sẽ là nơi đào tạo các khóa Múa thực tiễn thực sự có hiệu quả. Kết thúc khóa học là các bạn có thể đi dạy Múa được.

Mọi chi tiết vui lòng liên hệ: 0916038855.


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Thứ Ba, 21 tháng 7, 2015

Ra mắt vở Vũ Kịch “Còn mãi bản hùng ca” trong chương trình Giai Điệu Trẻ tháng 7

hanhfm @ nguontinviet.com

Với mục đích phổ cập nghệ thuật hàn lâm, thêm vào hành trang cuộc sống cho giới trẻ, hơn 3 năm qua Nhà hát giao hưởng nhạc vũ kịch Thành phố Hồ Chí Minh (HBSO) đã duy trì chương trình Giai Điệu Trẻ vào ngày 29 hàng tháng dành riêng cho khán giả trẻ.

Giai Điệu Trẻ poster

Chương trình bao gồm biểu diễn và diễn giải các loại hình: Âm nhạc giao hưởng, thính phòng, nhạc kịch, múa đương đại, ba lê …

Chương trình mang lại những hiệu quả xã hội rất thiết thực, ngày càng nhiều học sinh, sinh viên và các khán giả trẻ hào hứng đón nhận chương trình.

Chương trình Giai Điệu Trẻ tháng 7 sẽ công diễn ra mắt vở Vũ Kịch “Còn mãi bản hùng ca”, kịch bản – NSND Vũ Việt Cường, Biên đạo – NSND Kim Quy, Nguyễn Phúc Hùng, Nguyễn Phúc Hải, âm nhạc – NSƯT.Trần Vương Thạch.

Vở Vũ Kịch sẽ được trình diễn trên nền nhạc do Dàn nhạc giao hưởng HBSO biểu diễn trực tiếp tại sân khấu.

Giai Điệu Trẻ 3

Thời gian: 20h ngày 29 tháng 7 năm 2015
Địa điểm: Nhà hát thành phố – số 7 Công Trường Lam Sơn, Q.1, TP Hồ Chí Minh
Các bạn có thể nhận vé mời tại:
– Phòng vé HBSO, số 7 Công Trường Lam Sơn, Q.1, ĐT: 0989874517 Ms. Hương
– Trung tâm Hỗ trợ sinh viên TP HCM, 33 Nguyen Thi Minh Khai, Q.1, TPHCM – Đt: 08.38277981


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

NSND Vũ Việt Cường: Nhớ một thời biểu diễn trong lửa đạn

hanhfm @ nguontinviet.com
NSND Vũ Việt Cường trong một lần biểu diễn thời trẻ (Ảnh chụp lại do nhân vật cung cấp).

NSND Vũ Việt Cường trong một lần biểu diễn thời trẻ (Ảnh chụp lại do nhân vật cung cấp).

Sân khấu đặt ngay trên chiến hào, trong ánh đèn măng-sông, những nghệ sĩ vẫn hết mình biểu diễn cho đồng bào và bộ đội xem. Đang diễn, máy bay địch tới, diễn viên phải giật vội phông màn, đeo balô cùng súng đạn tất tả chạy về cứ… Đó là kỷ niệm không thể quên thời tham gia văn công giải phóng của biên đạo múa, Nghệ sĩ Nhân dân Vũ Việt Cường.

 Những tấm lòng nghệ sĩ vì miền Nam ruột thịt

NSND Vũ Việt Cường cùng bạn diễn thời trẻ (Ảnh chụp lại do nhân vật cung cấp).

Năm 1965, khi mới 21 tuổi, nghệ sĩ múa Vũ Việt Cường có tên trong danh sách đoàn cán bộ văn nghệ sĩ tăng cường cho chiến trường miền Nam, gồm 22 văn nghệ sĩ do nhạc sĩ Lưu Hữu Phước làm trưởng đoàn. Trong đoàn văn công vào chiến trường lúc đó, có năm nghệ sĩ múa, gồm nghệ sĩ Nguyễn Thái Ly – sau này trở thành Giáo sư, Nghệ sĩ Nhân dân (NSND) của ngành múa Việt Nam, Minh Nguyệt, Bích Thủy, Hồng Vân và Việt Cường. Đoàn còn có một số gương mặt khác như nhà văn Nguyễn Quang Sáng, hoạ sĩ Lê Lam, biên kịch Xung Phong…

Nghệ sĩ Việt Cường kể, sau khi tốt nghiệp Trường Múa Việt Nam, trong thời gian trường đi sơ tán, chú Lưu Hữu Phước gọi lên tôi và nói: “Cường ơi, miền Nam cần một số văn nghệ sĩ nòng cốt để tăng cường cho chiến trường. Chưa biết khi nào đất nước giải phóng, cháu có tên trong danh sách được Nhà nước gửi đi học nước ngoài, nhưng Tổ quốc rất cần”. Và ông đã trả lời rành mạch: “Cháu xin vào miền Nam hoạt động. Sau này, khi đất nước giải phóng, cháu sẽ đi học sau”.

Vũ Việt Cường đến với múa năm 15 tuổi. Chàng trai trẻ quê Nam Định trúng tuyển khóa đầu tiên của Trường múa Việt Nam năm 1959, được các thầy cô giáo người Liên Xô cũ trực tiếp giảng dạy. Sau khi tốt nghiệp, anh ở lại trường phụ giảng, làm đội trưởng Đội kịch múa thể nghiệm (tiền thân của Nhà hát nhạc – vũ kịch Việt Nam hiện nay). Việt Cường đã được giao vai chính trong vở ballet “Bả Khó” của cố Giáo sư – NSND Thái Ly – tác phẩm được coi như vở ballet đầu tiên của Việt Nam.

Rời Thủ đô, chàng diễn viên múa trẻ cùng hơn 20 đồng đội bắt đầu hành trình vào Trường Sơn lửa đạn. Lúc hành quân, với thể lực khỏe mạnh của diễn viên múa, Cường chịu trách nhiệm vác gạo cho cả nghệ sĩ Thái Ly và nghệ sĩ Hồng Vân. Đường hành quân vất vả và nguy hiểm, có lúc gặp biệt kích, bom pháo giữa đường. Niềm an ủi đơn giản là đôi lúc được lắng nghe tiếng cười của những cô gái trẻ cùng đoàn, tựa như luồng gió mát vơi đi nỗi mệt nhọc.

NSND Vũ Việt Cường biểu diễn cùng đồng đội trong chiến trường (Ảnh chụp lại do nhân vật cung cấp).

Tập luyện trong rừng dường như là chuyện không tưởng. Thức ăn nhiều khi chỉ có gạo và muối, đói hoa cả mắt. Đến Tổng trạm ở Bình Long, Việt Cường bị sốt rét ác tính. Ông nhớ lại: “…Anh Sáng (nhà văn Nguyễn Quang Sáng), thầy Thái Ly nói Cường sốt cao quá, hết cả nhiệt kế. Tưởng học trò đã cận kề cái chết, nghệ sĩ Thái Ly đã chuẩn bị hậu sự bằng bộ quần áo biểu diễn đính kim tuyến. Rất may, một bác sĩ ở chiến trường chẩn đoán Cường bị bệnh thương hàn và điều trị giúp. Sau hai tuần thì tỉnh, cảm giác đầu tiên là thèm ăn mọi thứ. Ngọn rau muống nhai nát, muốn nuốt nhưng vẫn phải nhè ra, bởi ăn vào sẽ chết”.

Sau sáu tháng hành quân, đoàn vào đến Bình Long – Bình Phước. Trên chặng đường gian khổ ấy, đã có những đồng đội đã nằm xuống nơi chiến trường như nhạc sĩ Hoàng Việt, nhạc sĩ Vĩnh Bảo, họa sĩ Núi… Sau khi vào đến căn cứ Trung ương Cục (R) được mấy ngày, đang giờ ăn cơm trưa thì máy bay B52 tới. Việt Cường kịp nhảy xuống hầm, nhưng đợt bom đó đã giết chết năm diễn viên cải lương trong căn hầm gần đó. Bom cũng rơi cách hầm của nhạc sĩ Lưu Hữu Phước và đạo diễn Ngô Y Linh chỉ nửa mét.

Năm 1967, địch mở những trận càn như Manhattan, Junction City. Đoàn văn công của nghệ sĩ Việt Cường với gần chục người đi xuống chiến trường diễn phục vụ đồng bào Củ Chi, hết ấp này lại đến ấp khác. Năm 1969-1972, nghệ sĩ Việt Cường được cử xuống miền Tây mở lớp ca múa nhạc cho anh em ở đó. Hành trình tới đó cũng rất hiểm nguy, phải vượt những địa danh ác liệt như cánh đồng Chó Ngáp, kênh Vĩnh Tế… Thời gian hành quân từ Hà Nội vào Tây Ninh mất sáu tháng, nhưng hành trình đi từ Tây Ninh xuống Rạch Giá (T3) cũng dài nửa năm. Ở những thời điểm ác liệt trọng điểm, có những đoàn phải đi mất hai năm.

Nghệ sĩ Việt Cường vẫn nhớ mãi những kỷ niệm biểu diễn trong thời chiến tại Tây Ninh. Văn công diễn trong rừng cao su, dưới chiến hào là quân và dân, diễn dưới ánh sáng của ngọn đèn măng-sông. Căn cứ phải ở xa, du kích chặn tại bốt địch. Địch càn tới khoảng một cây số thì giao liên chạy báo. Đang diễn, máy bay địch tới, lại giật dây phông màn, xong chạy ra đeo balô cùng súng đạn, tất tả chạy về cứ. Cảm động nhất là những nữ văn công ở chiến trường. Diễn viên Hồng Vân bị sốt, nhưng chỉ vừa ngưng sốt đã ra diễn cho bộ đội xem, bác sĩ đứng cạnh sân khấu để tiêm thuốc trợ sức.

Trong những năm tháng ở rừng, có những chuyện làm ông day dứt mãi. Năm 1967, trên đường trở lại R sau khi biểu diễn phục vụ đồng bào và chiến sĩ Củ Chi. Sau một buổi diễn cho bộ đội, nghệ sĩ quay lại hầm trú ẩn, căn hầm của ông bị ngập hơn nửa mét nước. Một anh bộ đội tình nguyện đổi hầm cá nhân cho Việt Cường ở nơi khô ráo. Vừa chui xuống hầm, bom pháo giặc dội xuống ầm ầm. Người chiến sĩ nhường hầm đã bị thương nặng, không biết sống chết thế nào. Rồi có lần, cũng tại gần đó, Việt Cường ngồi cạnh nghệ sĩ Thái Ly. Thầy vừa bảo trò kéo chân vào, chỉ một tích tắc sau, mảnh pháo rơi xuống đúng nơi ông vừa duỗi chân. Có lẽ, phép mầu đã giúp nghệ sĩ Việt Cường giữ được đôi chân lành lặn ở chiến trường, để còn có thể múa trong nhiều năm sau này.

Nghệ sĩ Việt Cường bùi ngùi nói, biểu diễn trong rừng, mới hiểu được hết tình cảm của bộ đội, nhân dân với văn công giải phóng. Bộ đội muốn xem văn công biểu diễn. Còn nghệ sĩ thì thấy biểu diễn cho chiến sĩ ta ra trận như được tiếp thêm năng lượng. Với người nghệ sĩ lúc đó, suy nghĩ đơn giản mà đầy khí khái: có thể hy sinh, nhưng vẫn phải diễn cho bộ đội, giúp họ có tinh thần thoải mái để lên đường chiến đấu, giành chiến thắng. Đó cũng coi như chiến công của nghệ sĩ.

Không ít buổi biểu diễn trong rừng, nghệ sĩ phải rớt nước mắt, vì những đơn vị khi xem biểu diễn trước khi lên đường rất đông, khi trở về chỉ còn mười mấy người. Không đau xót sao được khi bao chiến sĩ của mình đã ngã xuống nơi chiến trường ác liệt.

Nghệ sĩ Việt Cường có một em trai tham gia trinh sát đặc công trong mặt trận miền nam. Cùng chiến trường Nam Bộ, nhưng hai anh em không thể gặp nhau, chỉ nhận được vài lá thư nhờ chuyển qua các phóng viên. Sau này, khi đất nước đã hoàn toàn giải phóng, ngày 15-5-1975, anh em mới hội ngộ, khi người em vẫn còn nguyên vết thương trên người.

Vở múa kỷ niệm 40 năm sau giải phóng

Nghệ sĩ Việt Cường tham gia hoạt động trong rừng đến cuối năm 1974, sau đó trở lại miền bắc. Ngày 30-4 lịch sử, ông tham gia đoàn nghệ sĩ Việt Nam đi lưu diễn ở Nga cùng mấy nước bạn. Nhưng nghe tin chiến thắng, ai nấy nhanh chóng về nước, rồi vào ngay Thành phố mới giải phóng.

Sau khi hòa bình lặp lại, nghệ sĩ Việt Cường được cử đi học đạo diễn, biên đạo múa tại Liên Xô cũ. Với những kiến thức đã được đào tạo, ông đã dàn dựng thành công một số vở múa mang “thương hiệu” của TP Hồ Chí Minh giai đoạn sau này như “Ngọc trai đỏ”, “Lục Vân Tiên – Kiều Nguyệt Nga”, “Chuyện tình non sông”…

Chuyện tình non sông, một tác phẩm do NSND Vũ Việt Cường đạo diễn (Ảnh: Thành đoàn TP Hồ Chí Minh).

Năm 2001, hai tác phẩm này tham dự Liên hoan các tác phẩm kịch múa Việt Nam lần đầu tiên. “Ngọc trai đỏ” giành đoạt Huy chương vàng, nhận 5/6 giải thưởng xuất sắc nhất cho kịch bản, biên đạo, âm nhạc, diễn viên, thiết kế. Còn vở “Lục Vân Tiên – Kiều Nguyệt Nga” giành Huy chương đồng. Hai vở vũ kịch này cũng ghi một dấu ấn trong chặng đường nghệ thuật của ông.

NSND Vũ Việt Cường chia sẻ về những tác phẩm múa.

Chia sẻ về những hoạt động nghệ thuật mới nhất, ông hồ hởi khoe, hai vở múa “Còn mãi bản hùng ca” và “Những bông hoa thành phố” của mình đã được dàn dựng nhân dịp kỷ niệm 40 năm giải phóng miền nam, thống nhất đất nước đến nay. Đây là những tác phẩm ông tái hiện hai thời kỳ lịch sử của thành phố Sài Gòn, từ năm 1954 đến1975 và từ sau khi thống nhất đất nước. “Những đứa con thành phố” và “Còn mãi bản hùng ca” sẽ trình diễn trong thời gian sắp tới.

22 người trong Đoàn văn công đi B ngày nào giờ không còn đông đủ, người còn, người mất. Đội ngũ văn công giải phóng tham gia các chiến trường có gần 200 người hy sinh và qua đời, chỉ còn khoảng 60-70 người. Nhớ lại những tháng ngày gian khổ, NSND Vũ Việt Cường thêm trân trọng tình đồng đội thời bình.

* Đạo diễn, biên đạo múa Vũ Việt Cường, sinh năm 1944, tốt nghiệp Trường Cao đẳng Múa Việt Nam khoá 1. Các tác phẩm tiêu biểu như: “Mâm vàng Cửu Long” (Solo, 1991); “Bài ca chim G’rứ” (Solo, 1991); “Huyền thoại Gò Công” (Thơ múa, 1995); “Ngày ấy Sài Gòn” (Thơ múa, 1995); “Ngọc trai đỏ” (Vũ kịch, 1998); “Lục Vân Tiên – Kiều Nguyệt Nga” (Vũ kịch, 2000); “Ánh sáng và con đường” (Vũ kịch, 2000); “Sự ân hận muộn màng” (Vũ kịch, 2003); “Tiếng cồng vượt thác” (Ca cảnh, 2005); “Chuyện tình non sông” (Vũ kịch, 2006); “Còn mãi bản hùng ca” (Vũ kịch); Những bông hoa thành phố (Vũ kịch). Ông được trao tặng danh hiệu Nghệ sĩ Nhân dân năm 2001.

 NGÂN ANH – HỒNG VÂN
(Nguồn NDDT)

Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Đặc Trưng Nghệ Thuật Múa

hanhfm @ nguontinviet.com

1.Sự phát triển.

Nghệ thuật múa những năm đầu thế kỷ XXI, công chúng hâm mộ chủ yếu là múa tạp kỹ, nhảy múa, múa ba lê, còn khoảng cách. Ngôn ngữ múa biểu cảm có phần trừu tượng hoặc phương pháp tạo hình động biến đổi nhanh, nhiều động tác ước lệ chưa biểu cảm trực tiếp trong nhận biết số đông công chúng.

Những năm 1954, sau 1975 bình thường sử dụng khái niệm “vũ”, là từ Hán bao gồm những biến thể nghệ thuật nhảy múa. Nhiều thuật ngữ Hán ảnh hưởng sâu đậm trong đời sống xã hội và nghệ thuật văn hoá Việt. Sau 1954 còn sử dụng từ Hán trong ngôn ngữ giao tiếp, nhưng đa số công chúng bình dân thường sử dụng tiếng Việt gọi tên các đoàn nghệ thuật là: ban hát, đoàn kịch… không sử dụng từ Hán. Trong kháng chiến hai cách sử dụng ngôn ngữ cứ đan xen nhau, gọi là: đội tuyên văn, đội tuyên truyền Việt Minh, đoàn ca vũ… Năm 1951, Nhà nước chính thức công nhận thuật ngữ ‘đoàn văn công” khi Bộ Văn hoá ra quyết định thành lập đoàn nghệ thuật đầu tiên của Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hoà gọi là: Đoàn [1]Văn công Nhân dân Trung ương, đến năm 1954 đổi thành Đoàn Ca vũ Nhân dân Trung ương lại thêm từ Hán (vũ) thay cho từ múa. Sau đó, Đoàn Ca vũ đổi thành Đoàn Ca múa Nhân dân Trung ương.

Khái niệm ca múa phổ biến trong ngôn ngữ đại chúng và văn bản Nhà nước. Những thay đổi ấy như bước thăng trầm định mệnh, múa còn bỡ ngỡ trước công chúng, trải nhiều thập kỷ múa dần phổ biến được số đông đón nhận, xem là nét sinh hoạt văn hoá. Nhảy múa là nghệ thuạt cổ xưa, ra đời cùng loại hình âm nhạc trong bầy người nguyên thuỷ cách đây 3000 * năm trước công nguyên với đặc trưng biểu cảm trực tiếp niềm vui, sự chiến thắng, kết quả săn bắt thú… bằng động tác biểu cảm các hoạt động đời sống con người. Múa là nghệ thuật tạo hình không gian động, lấy con [2][3]người và đạo cụ làm ngôn ngữ ước lệ, tái hiện các hoạt động đời sống xã hội. Nghệ thuật nhảy múa nguyên thuỷ mang tính tôn giáo – ma thuật, chưa tách khỏi nghi lễ tâm linh. Vào thế kỷ thứ I năm 96 1 sau công nguyên, loài người phát triển nẩy sinh các thứ bậc xã hội, múa phân hoá biến đổi thành nhảy múa sinh hoạt dân dã, múa nghi lễ mang tính chuyên nghiệp trong các tu viện, nhà thờ châu Âu. Khoảng năm 476 2 , kết thúc chế độ chiếm hữu nô lệ mở ra chế độ phong kiến châu Âu kéo dài đến năm 1640 3 , đây là thời kỳ phát triển múa chuyên nghiệp, hình thành vũ công, đội múa trong các nhà quý tộc, phong kiến. Múa chuyên nghiệp chia thành nhảy múa tạp kỹ, múa ba lê.

Múa tạp kỹ là tiết mục nhảy múa riêng, dựa trên chất liệu múa dân gian hoặc hiện đại cấu thành điệu nhảy mang nội dung cốt truyện, một cảnh múa, diễn trong chương trình ca múa tổng hợp nghệ thuật tạp kỹ.

Múa ba lê (Balette) ra đời thế kỷ XVII (năm 1661)*, từ múa cung đình Pháp, phát triển sang Ý, Nga… là nghệ thuật tổng hợp đỉnh cao tạo hình múa. Múa ba lê, cấu trúc tác phẩm bằng các nhân tố: kịch bản văn học, âm nhạc, nhảy múa đích thực nghệ thuật tạo hình múa. Múa ba lê, cấu trúc nhiều loại nhảy múa: sô lô, tam tứ, nhảy múa tập thể – màn ba lê tạo hình. Cấu trúc vở múa ba lê sử dụng ba thành phần: Nhảy múa ba lê, múa điệu bộ ước lệ tượng trưng, nhảy múa giải trí.

Múa ba lê, tạo dựng hình tượng biểu cảm nội dung tình cảm tư tưởng kịch bản múa.
Múa điệu bộ, nhảy múa mang tính diễn xuất tái hiện lại những động tác biểu đạt tình cảm nhân vật, miêu tả tình huống hoàn cảnh theo sát nội dung kịch bản múa.

Nhảy múa giải trí, không phát triển hành động kịch múa, là những tiết mục riêng diễn tả tính cách, trạng thái tình cảm nhân vật, hoặc tạo không khí vũ hội, xây dựng môi trường sống các nhân vật kịch múa.

Những điệu nhảy ra đời năm 570 sau công nguyên ở Tây Ban Nha lan truyền sang Achentina, Áo, Mỹ… đến thời đại xã hội công nghiệp 1919, chia thành bốn loại: múa dân gian, múa tạp kỹ, kịch múa ba lê, nhảy múa sinh hoạt đại chúng ra đời cùng nhạc rock…

Những năm cuối thế kỷ XX, xuất hiện nhảy múa thể thao, kết hợp con người, đạo cụ làm ngôn ngữ biểu cảm thẩm mỹ. Nhảy múa thể thao thay đổi căn bản ngôn ngữ nghệ thuật là các đạo cụ: cái vòng, rải lụa, chiếc khăn, đôi giầy ba tanh, dụng cụ nhào lộn trên không, vũ điệu dưới nước bơi tạo hình… Ngoài ra còn múa do động vật trình diễn trong rạp xiếc, bằng những động tác tự nhiên nhào lộn, nhảy theo điệu nhạc trữ tình, hài hước… mang tính mỹ học, một tinh thần trí tuệ mà công chúng khâm phục hào hứng. Múa đồ vật, là nghệ thuật tung hứng, uốn dẻo tạo hình nhào lộn trên thang, dây dọc… là những sáng tạo ngôn ngữ múa hiện đại. Ba hình thức múa mới được công nhận bởi nằm trong cấu trúc loại hình nghệ thuật không thời gian, diễn cảm trực tiếp bằng tạo hình trừu tượng, không miêu tả trong cấu trúc tác phẩm.

Quá trình phát triển nhảy múa cấu thành các thể loại: múa dân gian, nhảy múa tạp kỹ, kịch múa ba lê, nhảy múa thể thao, nhảy múa đại chúng có hàng chục loại biến tướng khác nhau rock – rap, rock, hard rock, pop rock, rock heavy me tal, rock & roll, rock dance… nhảy múa động vật, nhảy múa đồ vật. Những hình thức nhảy múa mới ra đời là sự lớn mạnh nghệ thuật múa, đáp ứng mọi đối tượng khán giả mang tính đại chúng.

2.Đặc trưng nghệ thuật múa.

Múa thời hiện đại, hậu hiện đại nhiều thể loại đan xen hoà nhập vào các loại hình nghệ thuật không – thời gian đầy biểu cảm thẩm mỹ. Nghệ thuật nhảy múa mang đặc trưng ngôn ngữ tạo hình biểu cảm trực tiếp trong cấu trúc tác phẩm, bằng những quy phạm chuyển động ngôn ngữ nghệ thuật.

Những hình thức cấu trúc tác phẩm múa tạp kỹ, là các điệu múa đơn lẻ thường bố cục thể một đoạn, hai đoạn hoặc ba đoạn. Nguyên tắc phát triển ngôn ngữ múa thường lấy chất liệu dân gian hoặc những động tác múa hiện đại phương Tây, xây dựng chủ đề, phát triển có nhắc lại hoặc biến hoá. Xem một điệu múa ngắn thường thấy đoạn A, các thủ pháp phát triển ngôn ngữ tạo hình nhắc lại và kết thúc. Loại dài có thể cấu trúc hai đoạn A – B, A – B – A’ , hoặc A – B – C. Múa sử dụng động tác ước lệ diễn tả bằng các loại chuyển động đội hình: vòng cung, hàng dọc, hàng ngang, vòng tròn, chữ V và các biến thể của những quy ước trên làm phong phú kỹ thuật tạo hình múa. Những động tác múa không bắt chước hiện thực cuộc sống, thường mô tả hình tượng diễn biến nội tâm con người, nhân vật múa bằng động tác ước lệ tạo hình. Múa là nghệ thuật diễn viên gần với sân khấu, nhưng phản ánh quy luật tình cảm con người bằng động tác biểu cảm. Mỗi dân tộc, tác giả có những quy ước riêng, khi sáng tác động tác múa sắp xếp thành hệ thống động tác chuyển động trong câu múa biểu đạt một ý tưởng. Nhiều câu múa liên kết thành tác phẩm có chủ đề, ý tưởng diễn tả cao trào, tính kịch và kết thúc. Những động tác ước lệ múa biểu cảm của các dân tộc: múa xoè, múa sạp Thái, nhiều người đã biết, nhảy múa toàn thân, đôi tay chuyển động cùng những bước nhảy biểu hiện niềm vui rộn ràng. Múa Then Tày Nùng, ngôn ngữ động tác chuyển động nửa thân phía trên làm chủ đạo. Luật chuyển động đôi cánh tay, vai và ngực tạo tuyến gấp khúc thành đường vòng cung, cổ tay nhấn nẩy biểu cảm mạnh, diễn tả tính ma thuật, huyền bí. Nhìn vào đôi mắt nét mặt bà Then sẽ thấy cái âm u trầm cảm, khi bùng phát bất ngờ, lúc trầm tư như đang đối thoại với thần quyền tà ma… Múa cổ điển đồng bào Khơ me Nam Bộ, ước lệ động tác bất biến chào khán giả, tay trái ngửa ngang ngực, tay phải giơ ra phía trước. Động tác chém cá sấu: hai tay cuộn ngửa, tay trái co, tay phải vươn ra chặt xuống. Khi khóc: hai tay khoanh lại, buồn tay chống cằm… Muốn hiểu múa phải theo dõi liên tục hệ thống động tác chuyển động, quan sát nét mặt, đôi mắt diễn viên là hệ thống biểu cảm nghệ thuật nghe nhìn tổng hợp.

Múa có nhiều loại hình ngôn ngữ khác nhau nhưng đặc trưng là:
– Nghệ thuật tạo hình không gian động, ngôn ngữ ước lệ biểu cảm trực tiếp.
– Cấu trúc động tác trừu tượng tạo hình tượng, cảm xúc thẩm mỹ.
– Là loại hình nghệ thuật không thời gian, nghe nhìn tổng hợp.

Múa phát triển trong đời sống xã hội cổ xưa đến thời đại công nghệ, hình thành bẩy thể loại, mỗi thể loại ngôn ngữ biểu cảm riêng, cần nhận biết ba hình thức cơ bản. Nhảy múa sinh hoạt vũ hội đại chúng mang lại niềm vui, thoả mãn người nhảy múa. Nhảy múa chuyên nghiệp, trình diễn trên sân khấu là nghệ thuật tạo hình chuyển động theo thời gian, vận động biến đổi biểu cảm trực tiếp nội tâm con người, thể hiên đời sống xã hội, đáp ứng công chúng. Nhảy múa tâm linh là nghệ thuật nghi lễ, không để công chúng xem mà mang lại chân ngã thượng thức./.

Hà Nội tháng 9 năm 2010.

* Theo Lịch sử phật giáo.
1.2.3 Theo trang 3 Lịch sử thế giới trung đại – NXB Giáo dục 2003.
* Theo Phạm Ngọc Chi trang 128 – Âm nhạc và múa thế giới – NXB Thế giới – 2002.

Tuấn Giang


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Vở ballet 3D “Hồ Thiên Nga” của Nhà hát Ballet Nga Talarium Et Lux

hanhfm @ nguontinviet.com

NHÀ HÁT BALLET NGA TALARIUM ET LUX

Nhà hát Ballet Nga “Talarium Et Lux” được thành lập năm 2012. Mục đích thành lập nhà hát là để bảo tồn các tác phẩm ballet truyền thống của Nga. Nhằm thu hút nhiều hơn sự quan tâm của những người yêu mến ballet, nhà hát đã kết hợp những kĩ thuật đa phương diện (multimedia) hiện đại, sử dụng các thủ pháp vũ đạo biểu diễn độc đáo áp dụng vào việc trình diễn để nâng cao hiệu ứng sân khấu cho mỗi tác phẩm truyền thống.

Nhà hát Ballet Nga mang tên Talarium Et Lux được coi là vũ đoàn Ballet hàng đầu thế giới, nơi tập hợp những vũ công ballet xuất sắc nhất Liên Bang Nga, xuất thân từ Nhà hát Bolshoi danh tiếng. Được dẫn dắt bởi huyền thoại Ballet – Mikhail Lavrovsky, Nghệ sĩ Nhân dân Liên Xô, Nhà hát Ballet Nga Talarium Et Lux đã mang đến những chương trình nghệ thuật trình diễn kinh điển, kết hợp sự kỳ diệu của Ballet trong ánh sáng huyền ảo. Bên cạnh Nghệ sĩ Nhân dân Liên Xô, Mikhail Lavrorsky, Nhà hát Ballet Nga còn có sự dẫn dắt của những nghệ sĩ kỳ cựu đã đi vào lịch sử ballet như Marina Aleksandrova và Yuriy Romashko.

Những vũ điệu ballet truyền thống hòa quyện với phong cách truyền tải hiện đại kết hợp giữa công nghệ đa phương tiện và ánh sáng đã tạo nên một Talarium et Lux như một nguồn sáng mới của loại hình Ballet. Để thu hút sự chú ý đến những tác phẩm kinh điển, Đoàn Ballet Liên Bang Nga đã tạo ra những màn trình diễn sử dụng những thiết bị đa phương tiện, và họ đã, đang và sẽ sáng tạo ra những màn trình diễn mới độc đáo giữa cái truyền thống cổ điển với sân khấu sáng tạo từ công nghệ hiện đại.

CHỈ ĐẠO NGHỆ THUẬT: HUYỀN THOẠI BALLET THẾ GIỚI – MIKHAIL LEONIDOVICH LAVROVSKY

Sinh ngày 29 tháng 10 năm 1941 trong một gia đình giàu truyền thống với mẹ – Elena Chikvaidze, là nghệ sĩ ballet nổi danh và cha – Leonid Lavrovsky, là một biên đạo múa danh tiếng, nguyên là Giám đốc Nhà hát Bolshoi lừng danh thế giới, người đã khai phá nghệ thuật Ballet trên băng. Với tài năng kế thừa từ cha mẹ, Mikhail Lavrovsky nhanh chóng trở thành nghệ sĩ Ballet hàng đầu và Giám đốc Nhà hát Bolshoi, nhà hát Ballet hàng đầu thế giới. Cùng hàng trăm vở diễn kinh điển và sự sáng tạo trong công nghệ trình diễn, Ông đã trở thành huyền thoại sống của lịch sử Ballet Thế giới.

Những điểm nhấn trong cuộc đời và sự nghiệp của Mikhail Lavrovsky:

Ông là Nghệ sĩ nhân dân Liên Xô, đoạt Giải Lenin (1970) và đoạt giải thưởng của Nhà nước Liên Bang Nga (1976), thắng giải Lenin Komsomol, giải thưởng của chính phủ Nga, đoạt giải 7 cuộc thi quốc tế và đoạt giải Vaslav Nijinsky của Học viện múa Paris (1972). Nghệ sĩ Mikhail Leonidovich Lavrovsky đã biểu diễn 17 vai chính tại nhà hát Bolshoi (1961 – 1986). Các tiết mục của ông từng trình diễn gồm có: Vai Hoàng tử trong “Cinderella”, vai Vaslav trong vở “The Fountain of Bakhchisarai”, vai Frondoso trong vở “Laurencia”, vai Ferkhard trong “The Legend of Love”, vai Qays trong “Layla and Majnun”, vai Hoàng tử trong “The Nutcracker”, vai Basil trong “Don Quixote”, vai Spartacus trong vở kịch cùng tên, vai Romeo trong “Romeo và Juliet”, vai Siegfried trong vở “Hồ thiên nga”, vai Viktor trong “Angara”, vai Solor trong “LaBayadère” (The Kingdom of Shades), Ivan IV trong “Ivan the Terrible”, vai Paganini trong “Paganini”, vai Claudio trong “Love for Love”, vai Artynov trong “Anyuta”.

M.L.Lavrovsky cũng tham gia vào những vở ballet truyền hình như “Romeo and Juliet”, “White Nights”, “Three Cards”, “Phaedra”. Sau khi tốt nghiệp với bằng danh dự của khoa Ballet chuyên nghiệp thuộc trường Đại học sân khấu nghệ thuật Nga (GITIS) năm 1978, ông bắt đầu tự làm show ba lê. Vậy trong khoảng thời gian từ năm 1977 đến năm 2001, 6 phim và ba lê truyền hình được ông dựng và mang lại thành công lớn cho truyền hình Nga, 3 vở diễn được ông đạo diễn và được chiếu tại các rạp hát ở Moscow.
BIÊN ĐẠO MÚA: MARINA YURIEVNA ALEKSANDROVA

Được trao danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú Liên bang Nga, Marina Aleksandrova đã tốt nghiệp Học viện Biên đạo Moscow. Bà là diễn viên chính tại Nhà hát Bolshoi trong nhiều năm với hàng chục vai diễn kinh điển như vai Masha (Vở “Nutcracker” của Tchaikovsky), La Sylphide (vở “La Sylphide” của J.Shneytshoffer). Bà đã làm việc với những biên đạo múa như V.V.Vasilyev, Y.N.Grigorovich, A.B.Petrov. Trong khoảng thời gian 2002-2010 bà làm huấn luyện viên múa ở rạp hát Moscow Ballet. Hiện nay, bà đang làm huấn luyện viên múa của trường Ballet ở San Franciso (Mỹ). Từ năm 2012, bà làm huấn luyện viên múa của sân khấu Ballet Nga “Talarium let Lux”
BIÊN ĐẠO MÚA: YURIY ANATOLIEVICH ROMASHKO

Sinh ra ở Moscow. Ông tốt nghiệp tại học viện biên đạo múa Matx-cơ-va (MAHU) với văn bằng Nghệ sĩ múa Ba lê và văn bằng “Huấn luyện viên và biên đạo múa” tại trường đại học Sân khấu nghệ thuật Nga

Ông làm vũ công ở nhà hát Bolshoi, là vũ công chính của nhóm nhảy đương đại tại công ty Nhảy hiện đại Lebedev và làm vũ công tại công ty của nhà hát múa đương đại “Moscow Ballet” và sau trở thành huấn luyện viên múa và người đứng đầu của công ty. Từ năm 2013, ông làm huấn luyện viên múa của sân khấu Ballet Nga “Talarium et Lux”

TRANG PHỤC: NGHỆ NHÂN DMITRIY PARADIZOV

Trang phục độc đáo của các vũ công được thiết kế bởi nghệ nhân Dmitriy Paradizov và chế tác thủ công, tạo ấn tượng với khán giả bởi vẻ đẹp long lanh của những viên đá quý và phong cách vô cùng thanh lịch. Ngoài ra, Dmitriy Paradizovcòn giám sát chặt chẽ việc trang trí sân khấu và thực hiện nội dung video hỗ trợ cho các chương trình biểu diễn của Nhà hát.

NGHỆ SỸ CHÍNH: ELISAVETA SERGEEVNA NEBESNAYA

Sinh ra và lớn lên tại Matxcơva, tốt nghiệp trường múa…Sau khi tốt nghiệp làm việc tại Đoàn ballet quốc gia Nga. Từng là diễn viên chính trong nhiều vở kịch như: “Kẹp hạt dẻ”, “Lễ bái xuân”, “ Don Quixote”, … Đoạt nhiều giải thưởng quốc tế tại các cuộc thi tại Vienna, Yalta, Kazan. Từng nhận giải thưởng “Lưu giữ ballet truyền thống cổ điển”.
Năm 2006 nhận danh hiệu “ Diễn viên cống hiến của Nga”

NGHỆ SỸ CHÍNH: SERGEY SERGEYEVICH SMIRNOV

Tham gia nhiều cuộc thi Ballet thế giới, năm 2003 Đoạt giải Triumph Award của Nga dành cho diễn viên trẻ, năm 2006 đoạt tượng vàng Quốc Bảo, Từ thiện Thế kỷ. Từng là diễn viên chính trong nhiều vở vũ kịch ballet: “chim lửa”, “người đẹp ngủ trong rừng”, “Hồ thiên nga”, “Thằng gù ở nhà thờ Đức Bà”, “Romeo và Juliet”, “ Lọ lem”, “Ruslan và Rudmilla”, ….
Năm 1999 tốt nghiệp Học viện múa Matxcova.
Năm 2000 Được mời về công tác tại Nhà hát kịch Stanislavsky
Từ năm 2000 – 2010 làm việc tại Đoàn vũ công Ballet của Điện Kremlin
2010 – 2012 làm việc tại đoàn vũ công ballet Matxcova
2012 Được mời làm việc tại Nhà hát Ballet Nga

BALLET VÀ CÔNG NGHỆ ÁNH SÁNG

Những vở ballet kinh điển được biên đạo kỳ công đồng thời được kết hợp cùng công nghệ hiện đại của ánh sáng và truyền thông đa phương tiện đã tạo nên những giá trị di sản vô giá của Ballet xứ sở Bạch dương. Mục tiêu của các nghệ sĩ ballet Nga là luôn hướng tới nghệ thuật cao cấp, sự sáng tạo được thể hiện tinh xảo qua không gian công nghệ sân khấu hiện đại. Khán giả sẽ thực sự bị cuốn hút vào câu chuyện cổ tích được diễn trên sân khấu như những nhân chứng sống và cảm nhận được khung cảnh, thời điểm cùng hoàn cảnh diễn ra các tình tiết trong vở kịch. Những hiệu ứng hiện đại sẽ thôi miên khán giả vào một thế giới khác.

Mục tiêu của chúng tôi là giữ lại di sản văn hóa vô giá của đất nước chúng tôi, trường ba lê Nga, là thứ được cả thế giới tôn kính. Chúng tôi tin rằng ngày hôm nay vào thời điểm mà những giá trị này dần bị thay thế bởi văn hóa nhạc Pop thống trị thì mục tiêu chính của tất cả chúng ta là ủng hộ và phát huy loại hình nghệ thuật thuần túy thanh cao này – Irina Omelchenko Giám đốc nhà hát nói – “Rõ ràng công việc này không dễ dàng nhưng chúng tôi sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Để thu hút sự chú ý đến những tác phẩm kinh điển, chúng tôi tạo ra những màn trình diễn sử dụng những thiết bị đa phương tiện, và chúng tôi sẽ sáng tạo ra những màn trình diễn mới độc đáo giữa cái truyền thống cổ điển với sân khấu sáng tạo từ công nghệ hiện đại. Đối với chúng tôi “Ba lê và ánh sáng” không chỉ là một từ ghép mà là một ý tưởng từ mục đích muốn giới thiệu Ba lê Nga trong phối cảnh hay sự kết hợp ánh sáng mới mẻ cùng loại hình hiện đại.” – Người chỉ đạo nghệ thuật của rạp hát Nga “Talarium et Lux” là nghệ sĩ nhân dân Liên Bang Nga, là một vũ công huyền thoại, một bậc thầy ba lê và là một huấn luyện viên múa Mikhail Leonidovich Lavrovsky đã chia sẻ. Nhiều thập kỷ qua, ông đã phối hợp với những đoàn ballet nổi tiếng nhất thế giới, ông không ngừng tạo ra những sản phẩm nghệ thuật ba lê mới và mở ra những tên tuổi mới trong loại hình nghệ thuật này.

Sự kết hợp giữa vũ đạo và giải pháp thiết kế đồ họa trong những màn trình diễn sẽ làm khán giả cảm thấy như bị thôi miên bởi ảo cảnh của các nhân vật trên sân khấu. Để tạo nên được không khí này, sân khấu được trang trí bằng cách cài đặt 5 màn và tạo các phông toàn cảnh, do đó những chuyển động có thể di chuyển từ sân khấu đến màn hình và phía sau. Đồ họa không chỉ đơn thuần là phần trang trí trên sân khấu nữa mà nó dẫn dắt cả một màn trình diễn, giúp mở ra câu chuyện trên sân khấu tập trung vào phép màu của câu chuyện. Nếu chương trình dùng những đồ trang trí thông thường thì chuyện tạo ra những hiệu ứng như vậy là bất khả thi. Do đó, màn hình chiếu là lợi thế để thay đổi ngay khung cảnh sân khấu, sắp xếp các điểm nhấn đồ họa, chuyển cảnh, để tạo ra sự tinh tế trên sân khấu biểu diễn. Để thuận lợi cho việc kết hợp giữa vũ đạo và thiết kế đồ họa, bối cảnh phải được chuẩn bị trước và chuyển hóa trên sân khấu. Tuy nhiên điều này sẽ làm cho công việc biểu diễn của các nghệ sĩ khó khăn hơn vì các nghệ sỹ sẽ kết hợp giữa vũ đạo, âm nhạc, đồng thời nhập vai trên sân khấu, và luôn phải ghi nhớ lúc nào màn hình thay đổi để việc diễn xuất sẽ đồng bộ với hình ảnh trên màn hình, tạo hiệu ứng cho từng màn trình diễn. Điều này chưa bao giờ xuất hiện trên sân khấu nhạc kịch trước đây! Những bước nhảy kinh điển không bị biến đổi – đây hoàn toàn là một màn trình diễn cổ điển được thiết kế riêng cho những khán giả hiện đại.

VỞ DIỄN KINH ĐIỂN: HỒ THIÊN NGA.

Hồ thiên nga (Лебединое Озеро, Lebedinoye Ozero) là vở ballet số 20 của Pyotr Ilyich Tchaikovsky, sáng tác khoảng năm 1875-1876. Vở kịch được dựng dựa trên những truyện cổ tích Nga cũng như một truyền thuyết xa xưa của Đức, kể về Odette, một nàng công chúa bị phù phép thành thiên nga. Vở ballet được công diễn lần đầu ngày 4 tháng 3 năm 1877, tại nhà hát Bolshoi, Moskva với tên Hồ thiên nga.

Mặc dù được được diễn lại với nhiều phiên bản khác nhau, hầu hết các phiên bản được dựa trên bản năm 1895 của Marius Petipa and Lev Ivanov, cả về phần âm nhạc lẫn biên đạo múa. Công diễn lần đầu tiên vào 1/15/1895, tại nhà hát Mariinsky ở St. Peterburg. Nhờ bản hồi sinh này, bản nhạc của Tchaikovsky đã được chỉnh sửa bởi nhạc trưởng của nhà hát St. Petersburg Imperial và nhà soạn nhạc Riccardo Drigo.
Cho tới khi vở diễn được dàn dựng dưới sự chỉ đạo nghệ thuật của Huyền thoại Ballet Thế giới: Mikhail Leondovich Lavrovsky cùng đoàn Ballet Liên Bang Nga Talarium Et Lux – thì lần đầu tiên khán giả được thưởng thức vở diễn Ballet kinh điển “Hồ Thiên Nga” trong thế giới 3D với hình ảnh sinh động theo từng vũ điệu uyển chuyển của các vũ công

Vở diễn sử dụng công nghệ hiện đại nhất: Do đội ngũ kỹ thuật hình ảnh từng tham gia dàn dựng bối cảnh 3D (multimedia) của Thế vận hội mùa đông Sochi, Nga.

Nhà hát Ballet Nga Talarium Et Lux chính là nhà hát đã hợp tác với công ty Panasonic (phụ trách dàn dựng ánh sáng laze trong buổi lễ khai mạc và bế mạc tại Thế vận hội mùa đông Sochi) sử dụng công nghệ laze 3D tân tiến nhất, thông qua 2 năm thử nghiệm để sáng tạo nên hình thức biểu diễn chưa từng có trong lịch sử trình diễn ballet. Màn trình diễn đã góp phần thay đổi cách thưởng thức ballet truyền thống, mang đến bối cảnh đa chiều, hiệu ứng chân thực trong từng phân cảnh,hình ảnh kì ảo của nhân vật cũng như những trải nghiệm mà trình diễn ballet truyền thống chưa đem tới được.

Năm 2013 Tổng đạo diễn kiêm biên đạo múa M. Lavrovsky đã mất nhiều tháng để chọn lựa diễn viên trên mười mấy thành phố của Nga. Năm 2014, “Hồ Thiên Nga” lập tức gây được sự chú ý và được mời đến Israel và một số quốc gia ở Châu Âu (Đức, Pháp, Ý) biểu diễn. Các chuyến lưu diễn đều được nhiệt liệt hoan nghênh, buổi diễn nào cũng cháy vé.

Vở kịch (Hồ Thiên Nga) của nhà hát vũ kịch balet Nga là màn biểu diễn đầu tiên kết hợp hoàn hảo giữa tác phẩm kịch kinh điển với công nghệ biểu diễn hiện đại. Vở kịch có sự chỉ đạo của đạo diễn nổi tiếng/ nghệ sĩ nhân dân Xô Viết M. Lavrovsky, ông là tổng đạo diễn kiêm biên đạo múa và sự tham gia của các diễn viên nổi tiếng đến từ các nhà hát vũ kịch ballet nổi tiếng của nước Nga, bao gồm: Diễn viên A.Evdokimov và D.Kosyreva của Nhà hát kịch Matxcơva, diễn viên K. Adjamov, E. Nebesnaya của nhà hát kịch Mariinsky, diễn viên S. Smirnov, A.Timofeeva của Đoàn vũ công ballet Điện Kremlin, diễn viên D.Akinfeev của Nhà hát kịch Stanislavsky,….Năm 2012 Vở kịch ballet Hồ Thiên Nga của nhà hát vũ kịch ballet Nga đã gây tiếng vang lớn khi lần đầu công diễn tại Matxcơva, tiếp sau đó nó tiếp tục gặt hái thêm nhiều thành công khi đi biểu diễn tại Pháp, Thụy sĩ, Bỉ, Đức, Mỹ, Úc và các quốc gia khác.

Giới thiệu vở diễn:

Màn 1
Mùa hè rực rỡ ánh mặt trời, tại vườn hoa trước tòa lâu đài.
Bạn bè và triều thần đang ăn mừng tiệc sinh nhật Hoàng tử Siegfried, mọi người vui vẻ nhảy múa tưng bừng, mọi con mắt đổ dồn vào chú hề của hoàng cung.
Hoàng hậu đến dự tiệc mừng sinh nhật của con trai mình dưới sự bao vây của rất nhiều người hầu. Hoàng hậu đã tặng cho con trai mình quà sinh nhật là một huy chương và một cây cung biểu tượng cho lòng dũng cảm, hoàng tử mừng vui và nhảy múa cùng bạn bè và quần thần trong triều.
Trời dần dần tối. Hoàng tử ưu tư một mình. Bạn bè và chú hề triều đình chạy đến mời hoàng tử cùng đi săn.

Màn 2
Câu chuyện xảy ra bên hồ nước. Một đàn thiên nga đang bay trên hồ trong sương mù, hoàng tử nhìn thấy thiên nga biến thành thiếu nữ xinh đẹp. Nữ hoàng thiên nga Odette đã nói với hoàng tử rằng bà phù thủy độc ác Von Rothbart đã biến cô thành thiên nga, lời nguyền chỉ bị phá vỡ nếu có một người chưa bao giờ yêu ai trước đây, thề sẽ yêu Odette mãi mãi. Si mê sắc đẹp của Odette, Siegfried thề sẽ yêu thương Odette mãi mãi và không bao giờ phản bội nàng.

Màn 3
Một buổi dạ hội hoành tráng được tổ chức tại cung điện. Theo ý nguyện của hoàng hậu, hoàng tử phải chọn một trong số các người đẹp trong buổi dạ hội làm cô dâu. Hoàng tử đã khiêu vũ cùng nhiều người đẹp. khi hoàng hậu yêu cầu hoàng tử phải đưa ra quyết định, hoàng tử đã vô cùng bối rối. Đột nhiên xuất hiện một kỵ sĩ thần bí và một cô gái xinh đẹp. Hoàng tử bị cô gái quyến rũ bởi sắc đẹp và bề ngoài giống hệt Odette của nàng. Hoàng tử đã tuyên bố với mọi người rằng chàng sẽ lấy Odile làm vợ và thề sẽ yêu cô suốt đời. Ngoài cửa sổ xuất hiện một thiên nga trắng, đập vào kính của của sổ. Nhận ra sai lầm của mình, Siegfried đau buồn vội vã chạy ra khỏi hoàng cung.
Màn 4
Màn đêm buông xuống tại hồ thiên nga. Các nàng thiên nga đang đợi Odette. Sau khi Odette trở về và đổ lỗi Siegfried phản bội. Phù thủy Von Rothbart hân hoan trong chiến thắng, tà ác đã thắng, lúc đó Siegfrie đột nhiên xuất hiện và chiến đấu với Von Rothbart. Cái ác bị đánh bại, tình yêu chiến thắng. Bình minh lại lên, bầy thiên nga biến thành những thiếu nữ xinh đẹp. Các thiếu nữ cùng Odette và Siegfried cùng bên nhau xây dựng cuộc sống mới.


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Workshop Chuyển động và Múa đương đại: “Chuyển động con lắc”

hanhfm @ nguontinviet.com

WORKSHOP “Chuyển động con lắc – Giới thiệu về chuyển động và Múa đương đại” dành cho những người yêu thích chuyển động.

Workshop sẽ tập trung hướng tới khía cạnh chủ đạo của múa đương đại, khái niệm con lắc, niệm ý rằng cơ thể chúng ta bao gồm hai sức nặng chính (đầu và hông) và tất cả chuyển động được tạo ra từ việc kéo và đẩy – tương tác giữa hai trọng lượng đó với nhau.

Workshop-Pendulum

Hãy nghĩ tới cách một đứa trẻ di chuyển. Khi một đứa trẻ đứng dậy, nó sẽ nhấc phần dưới lên trước, sau đó nhướn đầu lên. Đây là ý niệm cơ sở và chủ chốt về chuyển động – và lại chính là thứ chúng ta dần lãng quên hay đánh mất khi trưởng thành. Vận dụng khái niệm con lắc giúp bạn tập trung cảm nhận được chính cơ thể mình thay vì dùng trật tự / mệnh lệnh / quy tắc. Một khi bạn cho phép cơ thể mình, thay vì tâm trí, làm chủ được chuyển động của mình, sự sáng tạo sẽ bắt đầu sinh sôi. Điều này rất quan trọng trong thế giới ngày nay, khi mà chúng ta quá đỗi thường xuyên phải suy nghĩ và làm theo luật lệ, việc thả lỏng cơ thể với chuyển động tự nhiên của chính nó giúp chúng ta thoát khỏi thế giới xung quanh hỗn độn và nhiều áp lực.

Kết thúc buổi workshop, các học viên sẽ bước tới được một loại hình sáng tạo mới và trở về với những chuyển động căn bản của chính mình. Đây là một cơ hội tốt giúp các bạn vứt bỏ các quy tắc để vận động theo tự nhiên, giải phóng cơ thể và trí óc.

SỐ LƯỢNG NGƯỜI THAM GIA
Tối đa 30 người

Bạn không cần có bất kì kĩ năng múa hay nhảy mà chỉ cần mong muốn tìm đến hoạt động sáng tạo, giải phóng cơ thể, thể hiện bản thân.

PHÍ THAM GIA: 200 000 VNĐ

ĐĂNG KÝ: Gửi thông tin cá nhân của bạn (họ và tên, tuổi, số điện thoại) tới blossom.arthouse@gmail.com với tiêu đề PENDULUM WORKSHOP. Hạn chót 6PM ngày 25/07/2015.

LỊCH TRÌNH BUỔI WORKSHOP
– 20 phút : Khởi động
– 30 phút : Giới thiệu và giúp các bạn hiểu hơn về khái niệm con lắc và động lượng (Các học viên sẽ được chỉ dẫn và thực hành theo đôi)
– 30 phút : Bài học về các bước cơ bản (Vận dụng chuyển động con lắc và động lượng)
– 30 phút : Thể hiện / Diễn tập tự do (Học viên sẽ được yêu cầu di chuyển, vận động xung quanh phòng tập theo nhịp điệu của nhạc, sử dụng các bước ở trên cùng với ý niệm con lắc và động lượng)
– 10 phút : Thư giãn, thả lỏng và Kết thúc buổi học

VỀ NGƯỜI HƯỚNG DẪN
Emily George là một nghệ sĩ múa đến từ Cape Town, Nam Phi. Cô bắt đầu múa ballet trong 8 năm từ năm cô 4 tuổi. Sau đó cô quyết định khơi mở khả năng múa của mình bằng việc theo học Múa Hiện đại, Múa Đương đại và Trình diễn múa bụng. Một vài năm sau đó, cô thêm vào danh sách của mình Hip Hop và Tribal Fusion (tạm dịch: Thể loại kết hợp bộ lạc) và tham gia rất nhiều Workshop về múa như Krumping và múa Tây Ban Nha. Năm 2007 cô đã được chọn làm một trong số những vũ công trình diễn Gathering of the Tribes (Sự quầy tụ của các bộ lạc) tại Sydney. Năm 2010, cô tham gia biên đạo một vở diễn tại the Reddam House Evening of Dance.

Thời gian: 19:30, thứ sáu 31/07/2015
Địa điểm: Blossom Art House – 94B Trần Hưng Đạo, Hà Nội

Thông tin từ nhà tổ chức


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Workshop múa đương đại “The Movement Kitchen” với nghệ sĩ múa Emily Navarra

hanhfm @ nguontinviet.com

Mời các bạn tham gia workshop múa đương đại “The Movement Kitchen” do nghệ sĩ múa Emily Navarra hướng dẫn. Tiếp nối workshop “Đừng Nói! Hãy Nhảy!” với những phản ứng tích cực và sự tham dự nhiệt tình từ cộng đồng, Emily xin giới thiệu workshop “The Movement Kitchen” với mong muốn mang lại cho người tham dự cơ hội trải nghiệm chính bản thân thông qua các động tác vũ đạo.

The-Movement-Kitchen-Workshop

Workshop được nghiên cứu và xây dựng bởi Emily Navarra sẽ bao gồm 2 phần:

1. Sự thả lỏng, phản ứng và hồi đáp:
– Lớp học dựa trên khả năng ứng biến sẽ tập trung khai thác tiềm năng của người tham dự trong việc phản hồi với các yếu tố xung quanh tại một thời điểm thông qua chuyển động cơ thể.
– Lớp học nhấn mạnh và đào sâu tìm hiểu những yếu tố cơ bản trong kỹ thuật thả lỏng.
– Lớp cũng bao gồm các hoạt động như phối hợp đôi và nhóm nhằm tăng nhận thức của người tham gia về cơ thể, năng lượng, nhịp điệu cũng như sự chấp nhận rủi ro và những giới hạn của bản thân. Lớp học rất thích hợp cho những người mới bắt đầu làm quen với nhảy.

* Học viên dùng bữa trưa cùng Emily.

2. Khám phá chuyển động:
– Lúc này, lớp sẽ nhấn mạnh vào yếu tố cấu trúc bố cục trong môi trường bao quanh. Đây sẽ là bàn đạp nhằm tạo ra những phương thức mới trong việc mở rộng và sáng tạo chất liệu thể hiện.
– Thông qua tương tác nhóm, người tham dự sẽ tập trung lắng nghe, nghi vấn, đối thoại và thách thức bản thân thông qua chuyển động và những khoảnh khắc tĩnh.
– Nhiều chất liệu biểu cảm sẽ được tạo ra, thay đổi và tác động ở cả trong và ngoài studio cùng việc đẩy mạnh triển khai những “tác phẩm” bằng những công cụ có sẵn tại chỗ.

Workshop sẽ diễn ra trong một ngày theo lịch trình như sau:
– 10am- 12pm: Sự thả lỏng, phản ứng và hồi đáp
– Bữa trưa cùng Emily
– 1pm- 3pm: khám phá chuyển động

*Phí tham dự: 550.000 VNĐ
*Phí tham dự bao gồm phí workshop và bữa trưa.
*Nhằm tạo thuận lợi cho khâu chuẩn bị bữa trưa, học viên vui lòng đóng nửa phí (tương đương 275.000 VNĐ) để giữ chỗ.

Để biết thêm vui lòng email về địa chỉ: gemdartiste32@gmail.com

Vui lòng thanh toán thông qua chuyển khoản ngân hàng.
Thông tin tài khoản:

Emily Anne Navarra
số tk: 090 878182 001
ngân hàng: HSBC bank – HCM
địa chỉ: 235 Dong Khoi, district 1, HCMc
mã tk: HSBCVNVXXXX

Hanoi Grapevine đã có cơ hội phỏng vấn độc quyền nghệ sỹ Emily Navarra vào năm 2013. Xem bài viết về buổi phỏng vấn của chúng tôi tại đây.

Về người hướng dẫn Emily Navarra:

Emily Navarra tốt nghiệp cử nhân nghệ thuật chuyên ngành khiêu vũ tại đại học Nam Florida. Cô sử dụng kĩ năng biên đạo như một công cụ để dấn thân vào những cuộc phiêu lưu mang tính chuyển động đầy kịch tích. Cô đã trình diễn tại Mỹ, châu Âu, đông nam Á, và bắc Phi. Cô đồng thời cũng là người sáng lập chương trình biểu diễn “Standpoint Theories” và lễ hội nghệ thuật đa dạng “The Melting Pot Art Festival” được tổ chức tại Saigon Outcast – một lễ hội từ thiện nhằm đưa nghệ thuật, khiêu vũ và âm nhạc cùng hội tụ tại một điểm.

Thời gian: 10:00 – 15:00, chủ nhật 26/07/2015
Địa điểm: Ga 0 – 12 đường 43 (sau lưng trường Nguyễn Thị Định), Lâm Văn Bền, Q7, TP HCM 

(Thông tin từ nhà tổ chức)


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Chủ Nhật, 19 tháng 7, 2015

Vở ballet “Hồ thiên nga” với công nghệ 3D trình diễn tại Việt Nam

hanhfm @ nguontinviet.com

Hồ Thiên Nga là vở ballet số 20 của Pyotr Ilyich Tchaikovsky, sáng tác khoảng năm 1875-1876. Vở kịch được dựng dựa trên những truyện cổ tích Nga cũng như một truyền thuyết xa xưa của Đức, kể về Odette, một nàng công chúa bị phù phép thành thiên nga. Vở ballet được công diễn lần đầu ngày 4 tháng 3 năm 1877, tại nhà hát Bolshoi, Moskva với tên Hồ Thiên Nga.

Mặc dù được được diễn lại với nhiều phiên bản khác nhau, hầu hết các phiên bản được dựa trên bản năm 1895 của Marius Petipa and Lev Ivanov, cả về phần âm nhạc lẫn biên đạo múa.

Cho tới khi vở diễn được dàn dựng dưới sự chỉ đạo nghệ thuật của Huyền thoại Ballet Thế giới: Mikhail Leondovich Lavrovsky cùng đoàn Ballet Liên Bang Nga Talarium Et Lux – thì lần đầu tiên khán giả được thưởng thức  vở diễn Ballet kinh điển Hồ Thiên Nga trong thế giới 3D với hình ảnh sinh động theo từng vũ điệu uyển chuyển của các vũ công.

Vở diễn sử dụng công nghệ hiện đại nhất: Do đội ngũ kỹ thuật hình ảnh từng tham gia dàn dựng bối cảnh 3D (multimedia) của Thế vận hội mùa đông Sochi, Nga.

Talarium-Et-Lux-Swan lake

Nhà hát Ballet Nga Talarium Et Lux chính là nhà hát đã hợp tác với công ty Panasonic (phụ trách dàn dựng ánh sáng laze trong buổi lễ khai mạc và bế mạc tại Thế vận hội mùa đông Sochi) sử dụng công nghệ laze 3D tân tiến nhất, thông qua 2 năm thử nghiệm để sáng tạo nên hình thức biểu diễn chưa từng có trong lịch sử trình diễn ballet.

Màn trình diễn đã góp phần thay đổi cách thưởng thức ballet truyền thống, mang đến bối cảnh đa chiều, hiệu ứng chân thực trong từng phân cảnh, hình ảnh kì ảo của nhân vật cũng như những trải nghiệm mà trình diễn ballet truyền thống chưa đem tới được.

Vở kịch (Hồ Thiên Nga) của nhà hát vũ kịch balet Nga là màn biểu diễn đầu tiên kết hợp hoàn hảo giữa tác phẩm kịch kinh điển với công nghệ biểu diễn hiện đại.

Năm 2012 Vở kịch ballet Hồ Thiên Nga của nhà hát vũ kịch ballet Nga đã gây tiếng vang lớn khi lần đầu công diễn tại Matxcơva, tiếp sau đó nó tiếp tục gặt hái thêm nhiều thành công khi đi biểu diễn tại Pháp, Thụy sĩ, Bỉ, Đức, Mỹ, Úc và các quốc gia khác.

Hình ảnh nghệ sĩ múa ballet trình diễn trên nền ánh sáng 3D

Hình ảnh nghệ sĩ múa ballet trình diễn trên nền ánh sáng 3D

Ballet và công nghệ ánh sáng

Những vở ballet kinh điển được biên đạo kỳ công đồng thời được kết hợp cùng công nghệ hiện đại của ánh sáng và truyền thông đa phương tiện đã tạo nên những giá trị di sản vô giá của Ballet xứ sở Bạch dương.

Mục tiêu của các nghệ sĩ ballet Nga là luôn hướng tới nghệ thuật cao cấp, sự sáng tạo được thể hiện tinh xảo qua không gian công nghệ sân khấu hiện đại.

Khán giả sẽ thực sự bị cuốn hút vào câu chuyện cổ tích được diễn trên sân khấu như những nhân chứng sống và cảm nhận được khung cảnh, thời điểm cùng hoàn cảnh diễn ra các tình tiết trong vở kịch. Những hiệu ứng hiện đại sẽ thôi miên khán giả vào một thế giới khác.

Rõ ràng công việc này không dễ dàng nhưng chúng tôi sẵn sàng chấp nhận rủi ro. Để thu hút sự chú ý đến những tác phẩm kinh điển, chúng tôi tạo ra những màn trình diễn sử dụng những thiết bị đa phương tiện, và chúng tôi sẽ sáng tạo ra những màn trình diễn mới độc đáo giữa cái truyền thống cổ điển với sân khấu sáng tạo từ công nghệ hiện đại.

Đối với chúng tôi “Ba lê và ánh sáng” không chỉ là một từ ghép mà là một ý tưởng từ mục đích muốn giới thiệu Ba lê Nga trong phối cảnh hay sự kết hợp ánh sáng mới mẻ cùng loại hình hiện đại.” – Người chỉ đạo nghệ thuật của rạp hát Nga “Talarium et Lux” là nghệ sĩ nhân dân Liên Bang Nga, là một vũ công huyền thoại, một bậc thầy ba lê và là một huấn luyện viên múa Mikhail Leonidovich Lavrovsky đã chia sẻ.

Nhiều thập kỷ qua, ông đã phối hợp với những đoàn ballet nổi tiếng nhất thế giới, ông không ngừng tạo ra những sản phẩm nghệ thuật ba lê mới và mở ra những tên tuổi mới trong loại hình nghệ thuật này.

Giám đốc nhà hát Talarium Et Lux, đồng thời là người chỉ đạo nghệ thuật vở "Hồ thiên nga" - "huyền thoại" ballet Mikhail Lavrovsky

Giám đốc nhà hát Talarium Et Lux, đồng thời là người chỉ đạo nghệ thuật vở “Hồ thiên nga” – “huyền thoại” ballet Mikhail Lavrovsky

Sự kết hợp giữa vũ đạo và giải pháp thiết kế đồ họa trong những màn trình diễn sẽ làm khán giả cảm thấy như bị thôi miên bởi ảo cảnh của các nhân vật trên sân khấu.

Vở diễn kinh điển Hồ thiên nga được thực hiện bởi nhà hát ballet Talarium Et Lux với sự chỉ đạo nghệ thuật của Mikhail Leonidovich Lavrovsky, biên đạo múa Marina Yurievna Aleksandrova, Yuriy Anatolievich Romashko, nghệ sỹ chính: E. Nebesnaya, S. Smirnov.

Hồ thiên nga đến Việt Nam một đêm duy nhất vào ngày 1/8/2015 tại Trung tâm hội nghị Quốc gia, Hà Nội. 

(Nguồn Internet)


Đăng ký: Bản tin Văn hóa Nghệ thuật
Nguồn tin

Twitter Delicious Facebook Digg Stumbleupon Favorites More

 
Design by Free WordPress Themes | Bloggerized by VN Bloggers - Blogger Themes